Pamanahong Papel Ukol sa Bisexuality sa Pilipinas

Unibersidad ng Santo Tomas
Kolehiyo ng Nursing

Isang /Pâg-lâ-lâk-“BĪ”/: Lumaki Akong Kambal
(Isang Pamanahong Papel Ukol sa Bisexuality sa Pilipinas)

Joel Kevin BULAON, Demmie Marie FERMIN, Homer Anthony LAPUZ, Juan Miguel MAURICIO at Ma. Elizabeth MITIAM, 1 BSN 9 Kolehiyo ng Nursing. Sa Patnubay ni Prop. Zendel M. Taruc, M.Ed.


I. Panimula

Sa Pilipinas ngayon, marami na rin ang nabibilang sa ikatlong kasarian. Kabilang dito ang gays, lesbians, transgenders, at bisexuals. Ang pamanahong papel na ito ay tumatalakay lamang sa mga usaping bisexual at naglalayong imulat ang mga mambabasa sa mas malalim na pakahulugan nito. Naglalayon din itong baguhin ang mga maling pananaw at mga hindi makatarungang panghuhusga ng mga tao sa mga “bi”.


Sa Pilipinas ngayon, masasabing isa sa bawat dalawampung tao ang matuturing na bisexual.1

A. Depenisyon ng Bisexuality

Ang Bisexuality o pagiging “silahis” ay isang kasarian kung saan ang isang tao ay nakadaranas ng sexual at emotional na pagkaakit sa parehas na kasarian. 2 Ang mga pangunahing dahilan ng pagiging bisexual ay maaring mag-ugat mula sa kanilang problema sa pamilya, persepsyon ukol sa sariling kasarian, impluwensya ng mga taong nakapaligid sa kanila at ang impluwensyang dulot ng media. 3


B. Kinaibahan sa Ibang Sexual Orientations

Maraming tao ay 100% homosexual (bakla o tomboy) na naakit sexually at emotionally sa kanilang kaparehong kasarian. Ang iba naman ay 100% heterosexual, na nakikipagrelasyon sexually at emotionally sa kanilang kasalungat na kasarian. Samakatuwid, ang pagiging heterosexual ang mas tanggap na kasarian sa lipunan. 4

II. Mga Pananaw sa Bisexualism

A. Tingin ng Lipunan Ukol sa Bisexuality


1. Pamilya

Ilan sa mga kwentong matatagpuan sa internet ay nagsasabing natanggap ng kanilang pamilya ang tunay nilang katauhan. 5 Ito ang mga bisexual na nagsasabing masaya sila sa buhay sa kabila ng kanilang kaibahan, sapagkat sila ay malayang nakapaglalabas ng saloobin. Gayunman, ang ilan sa mga magulang ay nagiging emosyonal at ang mga kapatid nila ay ikinahihiya sila sa umpisa ng kanilang pag-amin. Ito ay dahil sa maaring mabilang ang mga magulang at iba pang kapamilya sa tinatawag na supportive groups at non-supportive groups. 6 Samantala, ang bilang ng mga umaamin sa pamilya ay maliit na bahagi lamang ng bisexual population. Ang karamihan sa kanila, mas pinipiling itago ang katotohanan, o naghihintay pa ng “tamang panahon”, at mayroon din namang mga naghihintay na ang kanilang pamilya mismo ang makapansin ng kanilang kaibahan.

2. Komunidad na Kinabibilangan

Ang komunidad na kinabibilangan ng mga bisexual ay maisalalarawan bilang isang lugar na kung saan sila ay lubos na pinupuna at nababansagan ng iba’t ibang maling interpretasyon. Karamihan sa kanila ay hindi tinatanggap bilang bisexual. Isa sa mga dahilan dito ay ang kakulangan ng tamang kaalaman na may kaugnayan sa tunay na personalidad, ugali at katauhan ng isang bisexual. 7 Dahil sa mga maling bansag na iginawad sa mga bisexual, lalo nitong pinalala ang pananaw ng marami. Sa halip na alamin talaga ang totoong ideya patungkol sa kanila at mga karanasan na magpapatunay sa totong nasasaloob nila, tahasan silang hinuhusgahan ng walang basehan.

3. Simbahang Katolika

“Batay sa Simbahang Katolika, ang nilikha lang ng Diyos ay babae at lalaki kaya sinasabi nila na maging bakla o tomboy o kahit bisexual man ay hindi nila ito tinatanggap bilang valid na representasyon ng isang pagkatao. Dahil dito, lubos na hindi kinikilala ng simbahan ang mga homosexual at bisexual“. (Davies & Neil, 1959) Isa sa mga sakramento na hindi nila matatanggap ay ang sakramento ng Kasal, dahil tanging babae at lalaki lamang ang binabasbasan ng pari upang magsama habang buhay at hindi maaring ang parehong lalaki o babae. Kahit na gustuhin pa man nila at nagmamahalan pa sila. Dahil sa mga pagtutol ng Simbahan sa mga bisexual, hindi nila mapalawig ang kanilang buhay pananampalataya. Kaya ang tanging natitirang paraan na lamang ay ang gumawa ng isang pangkat na kung saan sila ay tanggap at makapagpapatuloy ng kanilang pananampalataya.

Samantala, sa simbahang Katolika ng Pilipinas hindi nila tinututulan ang pagiging homosexual o bisexual ng isang tao. Ngunit, hindi nila kinokondina ang mga imoral na gawain sa kaparehas nilang kasarian. (Agapay, 1991)

B. Mga Maling Pananaw Ukol sa Bisexuality

1. Lahat ng tao ay bisexual.

Noong 1905, si Sigmund Freud, isang prominenteng psychologist, ang nagsabing lahat ng tao ay bisexual. Ayon sa kanya, ang pagtuklas sa sariling kasarian ay nagsisimula sa pagbibinata at pagdadalaga kung kailan sila ay aktibong nakikipaghalubilo sa parehong kasarian. 8

Ang teorya ni Freud ay binatikos ng isang nangungunang mananaliksik sa Estados Unidos tungkol sa human sexuality na si Dr. Alfred Kinsey. Siya ang bumuo ng Heterosexual-Homosexual Scale, isang batayan ng sexual preference ng isang indibiwal. 9 .Batay sa kanyang pananaliksik, kakaunti lang sa mga matatanda ang bisexual. Karamihan sa kanila ay binigyan ng markang 0 na nangangahulugang tiyak na heterosexual at 6 na ang ibig sabihin ay tiyak na homosexual . 10

Ang salitang bisexual ay nagkaroon ng modernong pangangahulugan taong 1914 sa patnugot ng Journal of American Medical Association: “By nature all human beings are psychically bisexual — capable of loving a person of either sex.” 11 Datapwa’t, ang pagmamahal na tinutukoy dito ay pag-ibig sa isang kapamilya o kaibigan at hindi pag-ibig na humahantong sa isang relasyon dahil sa pagkaakit.Maaring may mga insidente kung saan napupuri ng isang babae ang kagandahan ng kapwa niyang babae. Ngunit, ang pagkabighani na ito ay hindi pagkaakit. Maaaring dala lamang ito ng kanyang sariling insecurities o isang ordinaryong paghanga kung saan nais niyang gawing modelo ang taong iniidolo.

2. Walang bisexual; ang tao ay maari lamang maging lalaki, babae, binabae o bakla, at tomboy.

Ang Simbahang Katolika ay naniniwalang ang nilikha lamang ng Diyos ay lalaki at babae. Samantalang tanggap na rin ng lipunan ang mga binabae at tomboy. Ngunit, saan nga ba nakalugar ang mga bisexual?

Pinaniniwalaan ng marami na walang taong bisexual. Sa palagay nila, kung ang isang lalaki ay nakipagrelasyon sa kapwa niyang lalaki, siya ay walang dudang binabae. Kapag ang babae naman ay nakipagrelasyon sa kapwa niya babae, siya naman ay isang tomboy. 12 Ang iba naman ay naniniwalang ang mga bisexuals ay ang mga taong pinagtatakpan ang tunay nilang kasarian sapagkat maaring sila’y nalilito pa o hindi pa handang ibunyag sa lipunan ang tunay nilang pagkatao. 13

Pinagwalang tibay ito ng mga pangyayari sa ating kasaysayan tulad ng mga sumusunod:

Noong 612 B.C., si Sappho ay isang sikat na Griyegong manunulat. Pinaniniwalaan din na naaakit siya sa kapwa niya babae dahil sa hindi mabilang na mga tula na kanyang nilikha na nagpaparating ng paghanga at pag-ibig sa mga kakabaihan. Ngunit, matapos ang kanyang mga pakikipagrelasyon sa mga babae, napag-alaman na siya ay umibig sa isang lalaking nagngangalang Phaon. Ang lalaki ring ito ang naging dahilan upang kitilin niya ang kanyang sariling buhay.14 (Larawan mula: http://www.poemofquotes.com/sappho/)

Noong 356-323 B.C., naging kilala si Alexander the Great bilang isa sa mga pinakamatagumpay na mananakop sa ating kasaysayan. Matapos niyang masakop ang Persia, ang mga prinsesa ng bansang ito ay napasailalim at nakatalik niya. Maliban pa roon, nagkaroon din siya ng sexual na relasyon sa kanyang mga aliping lalaki at mga sundalo.15 (Larawan mula: http://yorickhamlet.wordpress.com/2008/06/09/what-are-we-actually-comparing/)

Ayon din sa Journal on Developmental Psychology, ang sexual orientation na bisexuality ay isang kondisyon kung saan ang isang tao ay naaakit sa magkaparehas na kasarian. Ayon din sa Bisexual Health na isinulat nina Andre, Abin at Miller, marami na ring tao ang tinatanggap ang kasariang ito at kumukumpirmang sila’y mga bisexual.

3. Ang pagiging bisexual ay isa lamang panandaliang kaganapan sa buhay ng isang tao.

Karamihan ng tao sa ating lipunan ang naniniwalang ang mga bisexual ay sumasailalim lamang sa isang transitional phase kung saan humahantong sa pagiging binabae at tomboy ang isang tao. Maari rin naman na ang isang binabae na takot mapuna ng lipunan ay nakikipagrelasyon sa isang babae upang mapagtakpan ang tunay niyang kasarian. 16

Ito ay pinagwalang tibay ng American Psychological Association kung saan tinukoy nila na ang pagiging bisexual ng isang tao ay naaayon sa sexual orientation nito at hindi sa isang transiotional phase lamang. Ayon din sa pag-aaral na ginawa ni Lisa M. Diamond, PhD., isang psychiatrist ng University of Utah, sa 79 na kababaihang matuturing na tomboy, bisexual at naguguluhan ay nanatili sa kanilang sexual orientation makalipas ang 10 taon. 17

Ngunit masasabi rin na may posibilidad mag-iba ang sexual orientation dahil maaring magbago o nagbabago ang pananaw ng isang tao sa kanyang sarili. Kung ano ang makakaakit sa isang tao ay nagbabago rin habang lumilipas ang panahon. 18 Ang tugon ng isang tao sa isang pagbabago ay nagkakaiba ayon sa kanilang psychological at cognitive processes.

Mahihinuha rito na nakasalaylay sa persepyson ng isang tao sa kanyang sarili ang magiging sexual orientation niya.

4. Ang mga bisexuals ay walang kakahayang lumagay sa tahimik o panindigan ang pagkakaroon ng pamilya.

Ang karamihan sa mga Pilipino ay mayroong ganitong pananaw ukol sa mga bisexuals dahil hindi sila nakukuntento sa isang kasarian lamang. Nagkaroon din ng impresyon na sila’y pabago-bago ng isip dahil mismong sila’y hindi sigurado kung saan ilulugar ang kanilang pagkaakit sa babae at lalaki.

Kung ating iisipin, mayroong 1.5 bilyong kababaihan sa mundo na maaring magustuhan ng isang tiyak na lalaki ngunit kaya parin niyang pumirme at makuntento sa isang babae lamang. Gayundin sa mga bisexuals. Mayroong 3 bilyong babae’t lalaki sa mundo na maari nilang magustuhan ngunit kaya parin nilang panindigan ang pakikipagrelasyon sa isa lamang, mapalalaki o mapababae man ito. 19 Tulad din ng mga tiyak na babae at lalaki, maari ring pagdesisyunan ng isang bisexual na manatiling walang kabiyak, bumuo ng pamilya, o magpapalit-palit ng mga karelasyon.

Isang halimbawa nito ay si Abraham Lincoln na isa sa mga naging pangulo ng Estados Unidos. Ayon sa kanyang mga biographers, nakipagpalitan siya ng mga liham ng pag-ibig kay Joshua Speed. Nagsama rin sila at nagsalo sa kama ng apat na taon. Pagkatapos ng pangyayaring ito, nagpakasal siya kay Mary Todd at binayayaan ng apat na supling. Dito na rin nagpatuloy ang kanyang pag-unlad sa pulitika hanggang siya’y maging pangulo ng Estados Unidos. 20

5. Ang mga bisexual ay laging tumutugon sa tawag ng laman.

Ang mayorya ng populasyon ay naniniwalang ang relasyon ng mga bisexual ay nakasentro sa sex. Bilang bisexual, sila ay may kakayahang makipagrelasyon sa babae man o lalaki. Masasabing hawak nila ang dalawang mundo at malaya nilang gawin ang lahat na kanilang naisin. 21 Ang bisexualism ay puro kalaswaan nga lang ba?

Katulad ng ordinaryong relasyon, pakikisama, pagkaakit at pagmamahal din sa isang tao ang pundasyon ng samahan ng mga bisexuals. Hindi nakikipagrelasyon ang isang tao sa magkapareho o magkaibang kasarian upang masunod lamang ang layaw ng katawan. Ang mga bisexual ay hindi mga oportyunista na nais lang makipagtalik kung kani-kanino lamang. 22 Bukod dito, maaring maging bisexual ang isang indibidwal sa pamamagitan ng pagkakaroon ng payak na relasyon kung saan ay walang nagaganap na pagtatalik na namamagitan sa magkarelasyon . 23

Ang mga bisexual ay tao din na may damdamin at kakayahang panindigan ang taong minamahal. Kaya nilang bumuo ng isang relasyon na may malalim na ugnayan. Hindi dapat silang husgahan at matahin ng walang matibay at makabuluhang rason. Katulad ng iba, sila ay nangangailangan ng karampatang pagtingin at pakikisama.

6. Ang mga bisexual ay naakit sa babae at lalaki sa magkaparehong antas.

Ang nakararami ay may ganitong pananaw dahil ang mga bisexuals ay may parehong interes sa mga kababaihan at kalalakihan.

Ito ay pinagwalang tunay ni Dr. Alfred Kinsey sa teorya niyang Heterosexuality-Homosexuality Scale. Ang mga bisexuals ay nagtamo ng markang 1 o 2 na nangangahulugang siya ay mas naakit sa ibang kasarian at nagbibigay 4 o 5 na interpretasyon na naakit siya sa kaparehong kasarian na taliwas sa markang 3 na ang ibig sabihin ay naakit siya sa parehong kasarian sa magkaparehong antas. 24

Hindi dahil nakikipagrelasyon ang isang tao sa babae at lalaki ay parehas na ang sukatan ng pagkagusto niya sa isang tao. Naaakit sila sa parehong kasarian ngunit maaring mas gusto niya ang babae o lalaki dahil sa personal na kagustuhan. Ang iba naman ay paiba-iba ang gusto, depende sa oras at panahon. 25 Maaring magkaiba ang hinahanap ng isang bisexual sa isang babae o sa isang lalaki. Ang emotional, mental at sexual na aspeto rin ay isinasaalang-alang sa pag-pili ng kanilang kinakasama. Ang bagay na ito ay nakasalalay sa sariling kagustuhan ng tao kung kanino siya naaakit at maaakit tulad ng mga taong may normal na sexual orientation.

.

II. Paglalahad Ng Sariling Pag-aaral

A. Metodo

Sa pag-aaral na ito, gumamit ang mga mananaliksik ng panayam upang makalakap ng mahahalagang datos na tutugon sa mas malawak na pang-unawa sa bisexuality. Angkop ang ganitong uri ng metodo sapagkat makakukuha rin ng magandang konklusyon batay sa reaksyon ng mga sabdyek at tono ng kanilang pananalita sa pagsagot sa mga tanong. Gumamit ang pangkat ng video recorder upang ma-irecord ang panayam sa dalawang sabdyek na bisexuals na lalaki na si “Rick” at babae na si “Roxy”.

Panayam kay “Rick”

Panayam kay “Roxy”


B. Paglalahad, Interpretasyon, at Pagsusuri ng Datos

1. Mental

a. Bisexuality ay maaring maging isang transitional phase.

Batay sa pahayag ni Rick, naniniwala siyang isa ngang transiotional phase ang pagiging bisexual. “Dati, I consider myself bi. Ngayon, nag-aalangan na ako kasi dumarating na sa point na kailangan ko nang magdesisyon kung saan talaga ako.” Ayon din sa kanya na ang mga lalaking bisexuals ay 80% na bakla.Taliwas naman ito sa pahayag ni Roxy. Hindi ito transitional phase sapagkat hindi niya lubos maisip na siya ay magiging isang tomboy. “Natatakot ako maging ganoon e. Kuntento na akong bi ako. Hindi ko na kaya maging tomboy pa. Masyado nang masakit sa akin ‘yon.”

b. Ang mga bisexuals ay mayroon magka-ibang antas ng pagkaakit sa parehas na kasarian.

Ayon kay “Rick”, magka-ibang antas ang kanyang pagkaakit sa parehas na kasarian. “Kapag sa lalaki, ang tinitingnan ko ay ang erotic side. Pero kapag gusto ko ng long term relationships, sa babae ako. Pero ngayon, mas gusto ko na yung mga lalaki dahil mataas ang respeto ko sa mga babae. Feeling ko kasi, nagiging unfair ako dahil mas marami pang deserving sa kanila.” Inaamin rin niya agad sa karelasyon niyang babae ang tunay niyang kasarian at nangangakong, “Bi ako, pero mamahalin kita sa paraang kaya ko.” Mula naman kay Roxy, mas gusto niya ang mga babae sapagkat mayroon siyang mataas na standards pagdating sa mga lalaki. “Kailangan kasi sa lalaki, super gwapo, mabait. Kapag sa babae, kahit hindi ganon kaganda, pwede na.”

c. Pananaw ng mga Bisexual Ukol sa Kasal at Pagpapamilya

Halos nagkakatugma ang mga palagay nina Rick at Roxy kaugnay sa pagpapakasal at pagbuo ng pamilya sa hinaharap. Dahil nasa murang edad pa lamang sila, hindi pa nila masasabi ng malinaw kung ano ba talaga ang gusto nila sa buhay, at hindi din naman nila sinasara ang isipan nila ukol sa bagay na ito. Nang tanungin si Rick kung may plano ba siyang mag-asawa, ang sagot niya “Never akong magpapamilya hindi dahil sa hindi ko kaya kundi dahil kaya kong maging masaya, meron man o wala. Pero given the chance, okay lang, pero wala sa plano ko.”Ayon naman kay Roxy, “Noong high school ako, naiisip ko pa na bumuo ng pamilya pagtanda. Ngayon, parang ang selfish ko na dahil hindi ko na napipicture yung sarili kong may permanenteng kasamang lalaki o babae man. Hindi ko naiisip na magpapamilya ako. Pero kung may darating, oo naman, pwede.”

2. Sosyal

a. Mga Salik na Nakaimpluwensya sa Pagiging Bisexual

Sa lagay ni Rick, ang nakaimpluwensya sa kanya ng lubos ay ang kanyang relasyon sa kanyang pamilya. Mas naging malapit daw siya sa kanyang ina kumpara sa kanyang ama. Mayroon daw mga “emotions” na hindi niya naibabahagi sa kanyang ama kung kaya’t nagkaroon sila ng “gap”. Nabanggit niya ang Maslow’s Hierarchy of Needs at sinabing hindi siya makatungtong sa susunod na lebel hangga’t hindi napupunan ang kanyang pangagailangan ng pagmamahal mula sa ama. Samakatuwid, napunan ito ng kanyang pakikipagrelasyon sa mga kalalakihan kahit na naaakit parin siya sa mga kababaihan. Sa kaso ng ikalawang nakapanayam na si Roxy, hindi nakaapekto ang sosyal na aspeto sapagkat kusa niyang naramdaman ang pagkakaroon ng interes sa parehong kasarian. “Noong seven years old ako, una kong crush, babae. Impluwensya? Wala. Noong nakakilala ako ng mga katulad ko, doon na nagtuloy-tuloy ang pagiging bisexual ko. Doon na natapos yung denial stage ko.”

b. Reaksyon ng mga Bisexuals sa Tingin ng Lipunan

Kaugnay sa tingin ng lipunan sa mga katulad niyang bisexuals, nabanggit ni Rick na masaya siya sa sitwasyon niya ngayon. Kung iisipin niya raw yung “thought” na humihingi siya ng “acceptance” sa mga tao, doon pumapasok yung pagsisisi pero nababalewala iyon kapag iniisip niya na bago siya matanggap ng mga tao, dapat mismong sarili niya ay tanggap niya. Ayos lang daw kung hindi nila tanggapin kung ano siya dahil mismong siya ay nahirapan din. Mula naman kay Roxy, “Wala akong pake sa tingin ng lipunan. Ang mahalaga, tanggap ako ng pamilya ko at ng mga kaibgan ko. Tanggap ako ng mga taong mahal ko.” Masasabing ang mga bisexuals ay nagiging indifferent sa tingin ng lipunan sa kanila. Isinasaalang-alang nila ang pagpapahalaga sa sarili at sa mga taong mahalaga sa kanila.

3. Ispiritwal

Ayon kay Rick, hindi nagbago ang pakikitungo niya sa Diyos. Maaari man siyang kutyain ng simbahan sa kanyang mga gawi dahil nga nasusulat na ang babae ay para sa lalaki at ang lalaki ay para sa babae, naniniwala siya na pantay ang tingin ng Diyos sa lahat. Para naman kay Roxy, wala na rin siyang masasabi sa Doktrina ng simbahan ukol sa kasarian. Mas naging malapit at mapagpasalamat pa siya sa Diyos dahil siya ay biniyayaan ng pamilya at mga kaibigang tumanggap at umintindi sa kanya.

C. Rekomendasyon

Iminumungkahi ng papel na ito na palawakin ang isipan at pang-unawa ng nakararami sa mga bisexuals. Katulad natin, tao din sila na may damdamin at puso. Hindi makatao na husgahan natin sila ng walang sapat na impormasyon o kaalaman. Karapatan nilang pumili kung ano o sino sila. Obligasyon nating tratuhin sila ng parang ordinaryong nilalang: ginagalang at pinakikisamahan.

Malaking responsibilidad din ang nakaatang sa simbahan upang tuluyang matanggap ng lipunan ang mga bisexuals. Nawa’y bigyan ng simbahan ang mga “bi” ng pagkakataon na bumalik sa Diyos upang mapalawig ang kanilang buhay pananampalataya. Sana’y magbigay daan ang simbahan upang mabura ang kaisipan na sila ay makasalanan dahil sa kanilang kasarian. Ngunit ang susi sa kabuuang pagtanggap ng mga “bi” ay hawak nating lahat. Tayo ang magdidikta sa lipunan ng tamang pagturing at pagtingin sa kanila. Sana’y maging makatao at makatarungan ang ating desisyon.

D. Konklusyon

Sa pamamagitan ng mga impormasyong naibahagi sa pag-aaral na ito, mababatid ang mas malalim na pag-unawa sa bisexuality. Dahil sa iba’t iba ang sitwasyon, karanasan, gawain at pag-iisip ng bawat bisexual, hindi nararapat na tingnan sila sa iisang paraan lamang. Ang pagiging bisexual ng isang tao ay maaaring naidulot ng kalagayan sa pamilya at komunidad, pakikipag-ugnayan sa iba’t ibang tao at mga karanasan sa buhay. Halos pare-pareho ang mga suliraning kinahaharap ng bisexual, hindi masasabing pareho din ang kanilang mga paraan sa pagtugon sa mga ito. Maaring batay din ang mga ito sa kanilang sitwasyon sa buhay. Gaya ng isang normal na tao, nararapat lamang na isaalang-alang ang kanilang mga karapatang pantao bilang indibidwal. Dapat din silang tingnan ayon sa kanilang pagkatao at hindi sa kasarian na kanilang kinabibilangan. Maaring sila ay naiiba sa pinilng kasarian ngunit ating itanim sa ating mga isip na tayong lahat babae man, lalaki, tomboy, bakla o bisexual ay hinulma lamang ng iisang kamay.

Bibliyograpiya:

* Agapay, Ramon B. ETHICS AND FILIPINO. Philippine Copyright 1991: Published by National Bookstore.

* Davies, Dominic, 1959-, ed and Neal, Charles, ed. PINK THERAPY: A GUIDE FOR COUNSELLORS AND THERAPISTS WORKING WITH LESBIAN, GAY AND BISEXUAL CLIENTS. Publication Info. Bristol, Pa. Buckingham : Open University Press, 1996.

* 1 http://www.answers.yahoo.com/question/index?qid=2007100713521AAG40CS

* 2 http://www.exodusglobalalliance.org/whatcausesbisexualityp392.php

* 3 http://www.cat-and-dragon.com/stef/Poly/Labriola/bisexual.html

* 4, 10, 13, 19, 21, 23 http://www.religioustolerance.org/bisexuality.htm

* 5 http://pinoypride.org/forums/showthread.php?t=422&page6

* 6 http://healthyminds.org/glbissues.cfm

* 7 http://en.wikipedia.org/wiki/Bisexuality#Social_factors

* 8, 11, 14, 15, 20 http://www.nerve.com/regulars/quickies/bitimeline/

* 9 http://gaylife.about.com/cs/gay101/a/kinsey.htm

* 17 http://www.sciencedaily.com/releases/2008/01/080116080306.htm

* 12, 16, 18, 22, 25 http://www.menstuff.org/issues/byissue/bisexuality.html

* 24 http://www.channel4.com/health/microsites/A/adultat14/sexuality/being_bisexual_t.shtml

Welcome to WordPress.com. This is your first post. Edit or delete it and start blogging!


  • Mr WordPress: Hi, this is a comment.To delete a comment, just log in, and view the posts' comments, there you will have the option to edit or delete them.

Categories

Archives

Follow

Get every new post delivered to your Inbox.